Jak obliczyć ile mam nadwagi i co oznacza ten wynik? To jedno z najczęściej zadawanych pytań w kontekście dbania o zdrowie i sylwetkę. Najprostszym i najbardziej powszechnym narzędziem do określenia stopnia nadwagi jest wskaźnik masy ciała BMI (Body Mass Index) [1].
Jak obliczyć nadwagę – wzór i interpretacja
Podstawą określenia nadwagi jest wzór na BMI: BMI = masa ciała (kg) / [wzrost (m)]² [1]. Otrzymany w wyniku obliczeń wskaźnik umożliwia przyporządkowanie osoby do odpowiedniej kategorii. Prawidłowa masa ciała to BMI poniżej 25,0 kg/m², nadwaga – między 25,0 a 29,9 kg/m², otyłość występuje od 30,0 kg/m² wzwyż [2].
Interpretacja wyników BMI jest precyzyjna:
- Poniżej 18,5 – niedowaga
- 18,5–24,9 – prawidłowa masa ciała
- 25,0–29,9 – nadwaga
- 30,0–34,9 – otyłość I stopnia
- 35,0–39,9 – otyłość II stopnia
- 40,0 i więcej – otyłość III stopnia
[2]
Co oznacza wynik wskazujący na nadwagę?
Nadwaga według kryteriów BMI oznacza stan, w którym ilość tkanki tłuszczowej przekracza normę i generuje ryzyko rozwoju licznych chorób przewlekłych [2]. Każdy punkt BMI powyżej 25 niesie ze sobą wzrost ryzyka śmiertelności o około 7–10% [3]. Nadmierna masa ciała wiąże się ze zwiększoną częstością zachorowań na cukrzycę typu 2, choroby sercowo-naczyniowe, nadciśnienie oraz powikłania ortopedyczne [3].
W Polsce nadwagę lub otyłość ma nawet 50-60% dorosłych [5]. Globalnie ponad 1 miliard osób zmaga się z tym problemem, z czego około 650 milionów cierpi na otyłość [4].
Limitacje wskaźnika BMI i inne sposoby oceny nadwagi
BMI to narzędzie szybkiej oceny związków między masą a wzrostem. Jednak nie rozróżnia on masy tłuszczowej i mięśniowej oraz nie uwzględnia rozmieszczenia tkanki tłuszczowej w organizmie [2]. U sportowców lub osób z rozbudowaną muskulaturą wynik BMI może być zawyżony, ale nie odzwierciedla rzeczywistego stanu zagrożenia zdrowotnego.
Alternatywne metody oceny nadwagi to pomiar obwodu talii (ważny dla oceny ryzyka cukrzycy i chorób serca), analiza składu ciała za pomocą bioimpedancji oraz wskaźnik WHR (stosunek talii do bioder) [3]. Te techniki uzupełniają interpretację BMI szczególnie u osób o nietypowej budowie ciała.
Czynniki wpływające na masę ciała
Masa ciała zależy od wielu elementów, do których należą: poziom metabolizmu bazowego, aktywność fizyczna, dieta, nawyki żywieniowe, uwarunkowania genetyczne oraz zmiany hormonalne. Średni roczny przyrost masy wynosi w populacji 0,5-1 kg na osobę [5].
Nawet niewielka redukcja masy ciała (o 5–10%) powoduje znaczące obniżenie ryzyka powikłań metabolicznych [3]. Kontrola masy ciała jest więc kluczowa dla zdrowia i zapobiegania chorobom przewlekłym.
Wnioski
Obliczenie BMI to pierwszy krok w ocenie nadwagi. Warto znać swój wskaźnik i interpretować go zgodnie z ustalonymi zakresami. Rozpoznanie nadwagi oznacza potencjalne zwiększone zagrożenie chorobami przewlekłymi i powinno być impulsem do zmiany trybu życia [3]. W razie wątpliwości lub nieprawidłowych wyników warto skonsultować się ze specjalistą, który zaproponuje dalszą diagnostykę lub alternatywne sposoby oceny stanu zdrowia.
Źródła:
- https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight
- https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK541070/
- https://www.cdc.gov/healthyweight/assessing/index.html
- https://www.who.int/data/gho/data/themes/theme-details/GHO/body-mass-index-(bmi)
- https://www.pzwl.pl/o-zdrowiu/nadwaga-i-otlosc-w-polsce
Portal e-agfa.pl to nowoczesna platforma internetowa łącząca różnorodność tematyczną z wysoką jakością treści. Dostarczamy sprawdzone informacje i inspirujące artykuły z dziedzin takich jak biznes, lifestyle, technologia, zdrowie i wiele innych. Naszą misją jest tworzenie przestrzeni, gdzie rzetelna wiedza spotyka się z przystępną formą przekazu, a każdy czytelnik znajduje wartościowe treści dla siebie.